پیامدهای سیاست خارجی ترامپ بر جام جهانی فوتبال ۲۰۲۶ و ورزش جهان
در آستانه برگزاری بزرگترین جام جهانی فوتبال تاریخ، سیاستهای خارجی دولت ترامپ و اعمال فشارها و عملیات نظامی آمریکا، نه تنها فضای سیاسی جهان بلکه چشمانداز جام جهانی ۲۰۲۶ را نیز تحت تأثیر قرار داده است.
تقدیم نخستین جایزه صلح فیفا به دونالد ترامپ توسط جانی اینفانتینو در دسامبر گذشته با هدف تقدیر از نقش وی در آتشبس منطقهای بود. اما با وقوع عملیات نظامی آمریکا در ونزوئلا و نیجریه و صدور تهدیدات علیه کشورهای متعددی از جمله مکزیک، کلمبیا و حتی ایران، گروهی از نمایندگان پارلمان انگلیس و احزاب اروپایی خواستار اخراج آمریکا از رقابتهای بینالمللی حتی جام جهانی شدهاند. آنان معتقدند میزبانی چنین رویدادهایی نباید ابزاری برای مشروعیت بخشیدن به نقض قوانین بینالملل توسط قدرتهای بزرگ باشد.
دونالد ترامپ در دفاع از عملکرد خود، این اقدامات را اجرای قانون علیه رهبران غیرقانونی و مافیای مواد مخدر معرفی نمود. اما سازمان ملل و بسیاری از کشورهای جهان این تحرکات را تعرض به حاکمیت دول مستقل دانستهاند. افزایش نگرانیها و نامه احزاب اروپایی در خصوص مسائل امنیتی، صدور ویزا، برخوردهای پلیسی و خطر برای هواداران، فضای جام جهانی را به چالش کشیده است؛ به ویژه برای کشورهای مسلمان و آفریقایی، از جمله ایران، که طبق اعلام کاخ سفید برای هوادارانشان محدودیت جدی ورود وجود دارد.
موضع منفعل فیفا در قبال خواستهها برای اجرای رفتار مشابه با تحریم روسیه، این نهاد را در مظان سیاسیکاری و دوگانگی قرار داده است. با این حال فیفا و کمیته بینالمللی المپیک صراحتاً اعلام داشتهاند صلاحیت تصمیمگیری سیاسی ندارند و میکوشند رقابتها را از بحرانهای ژئوپلتیک جدا نگه دارند. اما تجربه قبلی نشان داده که فشار افکار عمومی، سیاستگذاری کشورها، تحریم یا تهدید به عدم حضور بازیکنان و تیمها میتواند معادلات بزرگترین رقابتهای دنیا را زیر و رو کند.
برای ایرانیها و دیگر هواداران آسیایی و آفریقایی حضور در جام جهانی ۲۰۲۶ نه تنها چالشی سیاسی-امنیتی، بلکه دغدغهای برای تحقق رؤیای فوتبالی و ملی به شمار میرود. باید دید آیا فضای فوتبال میتواند پلی برای صلح و همدلی باشد یا عرصه فشار مضاعف سیاسی خواهد شد.
نظرات